taz.de

# taz.de -- Halep'ten Berlin'e: Bir göç hikayesi

> Bir Kürt olan Azad, göç etmeden önce Suriye'de azınlıktı, Türkiye’de
> göçmendi, Berlin'de ise sığınmacı.

(IMG) Bild: Savaş Azad'ı göçe zorladı

2012 yılında Halep'te bir hastane. Bir baba 8-9 yaşlarındaki çocuğunu
battaniyeye sarılı bir şekilde getirir. Elindeki kalaşnikofu Azad'a*
doğrultur. Azad sonrasında yaşananları şöyle anlatıyor;

“Battaniyeyi açtığımda çocuğun belden aşağısı yoktu. Evi bombalamışlar.
Bomba çocuğun bulunduğu odaya gelmiş. Ne yapacağımı bilemedim. Babası ‚bir
şey yap‘ diye bağırınca kendimde bir güç bulup, ‚diğer yarısını
getirirseniz bir umut‘ dedim. Koşarak gitti. Ama çocuk çoktan ölmüştü.“

Suriye'de iç savaş çıktığında 20 yaşında bir sağlıkçı olan Azad, “Savaş
çıkınca ilk yaptıkları iş hastaneleri bombalamak oldu“ diyor. Çalıştığı
hastane bombalanınca Berlin’e kadar uzanan zorunlu göç hikayesi başlamış.
Azad ilk olarak Halep'in 65 kilometre kuzeyindeki Afrin’e, ailesinin yanına
gitmiş.

Sonrasında ise insan kaçakçılarına para ödeyerek Türkiye sınırını geçmiş.
Yürüyerek sabah 8’de geçtiği sınırdan sonra kaçakçıların belirlediği yerde
bekleyen bir arabayla önce Kilis otogarına, oradan da otobüsle İstanbul'a
devam etmiş.

Savaş, şiddet ve zulümle zorla yerinden edilen dünya çapında milyonlarca
insandan biri Azad. UNHCR'nin raporuna göre 2016 yılı sonunda dünya
genelinde zorla yerinden edilmiş 68 milyon insan bulunuyor. Milyonlarca
insan, içinde bulundukları güvencesiz yaşamdan kendilerine daha güvenli bir
yaşam bulmak umuduyla kaçıyor. Göç ettikleri yer ise onları yönlendiren
şebekelere bağlı.

## 35 kişiyle aynı bodrum katında

Azad’ın özellikle İstanbul’a gelmesinin nedeni, daha Türkiye sınırını
geçmeden insan kaçakçılarına ödediği parada yatıyor. Çünkü ona hem sınırı
güvenlice geçme hem İstanbul’da iş sözü verilmiş. Fakat geldiği yerde 35
kişiyle aynı bodrum katını paylaşmak zorunda kalmış- aylık 100 lira kira
ödemek kaydıyla.

Orada bir arkadaşı ve Azad arasında şöyle bir konuşma geçmiş; “Benim paraya
ihtiyacım var. 35 bin lira ödüyorlar, karımla birlikte karar verdim. Azad
sen sağlıkçısın. Böbreğimin bir tanesi yaşamak için yeterli, değil mi?“

Azad o zamanlar henüz Türkçe bilmiyormuş. “Fırında bir gün çalıştım, 12
saat. O gün yevmiyemi istedim ama patron ‚ilk hafta tecrübe‘ dedi. İtiraz
edemedim. Bir daha o işe gitmedim.“ Türkiye'de tanıştığı bir Kürt arkadaşı
ona özel Güney hastanesinin yoğun bakım bölümüde iş bulmuş. Yaptığı iş
gereği, gece nöbetinden sonra hastaların durum değişikliğini not etmekle
yükümlü olan Azad, kontrol kağıtlarına Türkiye'de o güne kadar en çok
duyduğu kelimeyi yazarmış: “Aynen.“

## “Bugüne kadar aldığım diplomalar savaşta gitti“

Azad, “Hoşçakalın“ anlamına geldiğini sanarak hastanede bir kaç kişiye
“siktir git“ dedikten sonra, Türkçeyi bir yıl içinde internetten öğrenmiş.
En sevdiği şarkı Gülşen’den “Bangır Bangır“ olmuş.

Dil sınavına girip yüz üzerinden 98 alsa da, sertifikasını, kurs ücreti ve
sınav ücretini ödeyemediğinden alamamış. “Zaten bugüne kadar aldığım
diplomalar savaşta gitti“ diye anlatıyor Azad.

Güvencesizlikten kaçan ve kendilerine güvenli bir gelecek arayan göçmenler,
gittikleri yerlerde ekonomik durumları onlardan pek de farklı olmayan
insanlarla aynı ortamda bulunuyorlar. Bu da onları aynı güvencesiz yaşamı
paylaşmaya zorladığı gibi iş bulmak, çalışmak gibi durumlarda birer rakip
haline getiriyor.

Azad 3 sene boyunca çalışma izni olmadan çalışmış; “Haftada bir gün hastane
dışına çıkabiliyordum, çoğu zaman hastanede uyuyordum. Hastane yönetimi
bazen diğer çalışma arkadaşlarıma kızıyordu. Beni örnek gösteriyorlardı.
Bir keresinde kadın çalışma arkadaşım iş koşullarına itiraz edince işten
atıldı.

## “Türkiye’de insanlar organlarını satabiliyor mu?“

O da „yoğun bakımda Suriyeli çalıştırıyorlar diye beni şikayet etmiş.“ diye
anlatıyor Azad. Hastaneye de ceza kesilecek olduğundan kontrol memurları
gelmeden önce Azad’tan hastane dışına çıkması istenmiş. Kontrol bitince
işine devam etmiş.

Bir gün, yoğun bakım şefine “Türkiye’de insanlar organlarını satabiliyor
mu?“ diye sorduğunu anlatıyor. Şef, buna karar vermiş birini bulduğu
takdirde ona kişi başı üzerinden komisyon ödeyecek birilerini tanıdığı
cevabını vermiş.

Hastanede yaşadıklarını şöyle anlatıyordu Azad: “Bunlar yoğun bakım hastası
ilaç versen ne olacak“, diye kaç defa azar işittim yoğun bakım şefinden.
Hastaneye yeşil kartlı hastaları kabul etmiyorlar, sigortalı hastalara
öncelik veriyorlardı. İlaçları hastalara uygulanmış gibi gösterip boş ilaç
şişelerini bir firmadan temin ediyorlardı. İki albumin bütün mesailerimle
benim aylık maaşımdı.“

Hastanede çalıştığı süre boyunca biriktirdiği parayı orada tanıştığı
Halit'e kaptırınca Türkiye’den kaçmanın yollarını aramış Azad. Halit, “Sana
çalışma izni ayarlayabilirim, poliste tanıdıklarım var. Bunun için 1500
dolar lazım.“ demiş.

## Azad şimdi işsiz

Azad parayı Halit’e vermiş ama ondan bir daha haber alamamış. Artık
güvenceli bir işte çalışmanın umudunu yitirmiş. 2016 yılında 800 dolar
karşılığında Çanakkale'den Yunanistan’a geçmek için bir yol bulmuş. Aracı
kişi, önceden ona yolculuğun çok güvenli olduğunu söylemiş olsa da, Azad ve
45 kişi, 15 kişilik bir bota sabah saat 4'te demir sopalarla ve küfürlerle
bindirilmişler. Silahlı dört kişi “gerisi size kalmış“ deyip bottakileri
denize yollamışlar. Yüzme bilmeyen Azad, “Başımdan bu kadar olay geçti ama
o gün ölümü gördüm“ diye anlatıyor.

Bir buçuk yıldır Berlin’de yaşayan Azad şimdi işsiz. Ama onun durumu sadece
iş bulmak ya da çalışmakla ilgili değil. Azad bir Kürt. Göç etmeden önce
Suriye'de azınlıktı, Türkiye’de göçmendi, Berlinde ise sığınmacı. Devletten
aldığı 400 Euro ile Berlin’de kendine bir oda bulmaya çalışıyor. Geç
saatlerde metroya binip Hellersdorf’taki konteynerden yapılmış kampına
gitmeye korkuyor. “Neo-nazilere rastlarsam dayak yerim“ sözleriyle
endişesini dile getiriyor.

* Kişilik bilgilerini gizli tutmak için farklı bir isim kullanılmıştır.

4 Oct 2017

## AUTOREN

(DIR) Samil Sarikaya
(DIR) Şamil Sarıkaya

## TAGS

(DIR) taz.gazete
(DIR) Toplum
(DIR) Özgürlükler
(DIR) taz.gazete
(DIR) taz.gazete

## ARTIKEL ZUM THEMA

(DIR) Fluchtgeschichte eines syrischen Kurden: „Ich dachte, jetzt ist es vorbei“

Azads Flucht beginnt, als das Krankenhaus, in dem er arbeitet, bombarbiert
wird. Er versuchte es erst in der Türkei, gab dort auf und ist nun in
Berlin.