APPARATUS CRITICUS:

ω = consensus codicum

ς = codicum deteriorum aut unus aut aliquot

Ladek = Fr. Ladek, De Octavia praetexta (Dissertat. phil. Vindobonenses III 1—107), Vindobonae 1891

Ladek, Frage = Fr. Ladek, Zur Frage über die histor. Quellen der Octavia, Wien 1905, p. 1—58 ( = Zeitschr. für die österr. Gymn. LVI, 1905. p. 673—701, 865—883, 961—972)

Ladek, Eranos = Fr. Ladek, Die römische Tragödie Octavia und die Elektra des Sophokles, Wiener Eranos 1909 p. 189—199

Nordmeyer = G. Nordmeyer, De Octaviae fabula, Diss. Bonnens. 1892 p. 1—65 ( = Fleckeis. Jahrb. Suppl. XIX, 1893, p. 253—317)

1 sqq. Canticum decurrit dimetris praeter monometra iam tibi questus (6), invisa magis (20), ultra Oceanum (27), iurisque sui (31) ω

5 annis vel tantisque Gruterus

20 lux ω nox ς longe Baehrens est ω corr. Bothe

25 pater. Modo—iurisque sui, coniugis dist. M. Mueller

27 cuique Britanni ultra Oceanum Buecheler

28 dederunt Bentley

Post 33 Inscriptio Nutrix Octavia vel Nutrix vel Chorus ς

34 facili ω fragili ς facie bona Buecheler facie nova Leo

36 subito ς sub uno ω labantis Raphelengius (Thy. 34) furentis Richter involantis Leo inruentis Siegmund sub uno inanis ecce Baehrens uno sub ecce caecae Brakman stupens lat. Summa

38 Claudii ω

41 qui ora Tanais ω (ex Troad. 9?), corr. Scaliger iugum ς iugo ω iuga Scaliger

42 ign. et ante Lipsius

48 cr. viri secreta sunt qui coniungant (cfr. Tac. a. XIII 12 Suet. Otho III 1)

49 secreta ς quem secreta ω q. sancta Leo q. spreta Baehrens

50 ardens (amens ς) mariti ω ardet maritus, m. flagrant Gronov ardent mariti, m. flagrant Peiper ardens maritus aemula (impia Leo) flagrat f. Baehrens, Leo

52 miscet scripsi mittit ω mutat ς vincit Buecheler nectit Peiper vertit Baehrens

57 Praeter monometros 58, 61, 64, 75 (excipe nostras), 76 (fida doloris) dimetri in ω

58 libens Bothe

70 meros Gronov

72 Vox (heu) Schroeder

73 cessat ς Hartman

79 undas ς

82 sed uota aut sed mea uota ς

85 placaque Garrod

86 fuluos ς (Verg. A. II 722 IV 159 Ov. m. I 304 apud Sen. nat. q. III 27, 13)

90 superbos humilesque (hominesque ς, vd. Herm. XLVII, 1912, p. 192) ω corr. Delrio

100 Inscriptio OCTAVIA. NVTRIX ς quaevis Lipsius, quaevis paterer, at numquam queunt Gronov iam vix patior Baehrens Tol., quae vis patiar? aut...mala? M. Mueller

108 nunc ς iam Peiper

114 sorte Lipsius morte ω nefandae ς

117 flexa fl. ς

122 castum Peiper ex Phaed. 704

123 tum Ritter

133 e (a) marito scripsi maritum ω quo servato poscit Gronov

134 undis ω corr. Heinsius emerge te undis Lipsius emerge ab umbris Bentley emerge tenebris Withof

141 gnatamque Heinsius fratre coniuge incestus Sentley pactus Peiper (sed cfr. Stat. Ach. I 637)

142 dolis Richter tori nefandi Gronov

144 clari Buecheler diri ω dira (ς) et Heinsius divi Rossbach Berl. phil. Woch. 1904, 369

146 tui Ritter tui-hymenaei Heinsius

149 facti ω factus ς corr. Lipsius

150 heu ς

152 nefandi ω corr. ς

153 scelerumque capax ω corr. L. Mueller capaxque scelerum edit. Schroeder. sc. capacis Peiper

156 sacro Gronov

159 gradus ς gradum ω

170 tulit Richter

172 dedi Buecheler vidit crematos Baehrens. 'In libro Regiomontani post h. v. haec verba adscripta erant: Hic desunt XXX versus secundum aliquos; sed nihil deesse credo' Fabricius; similiter post 173 in ς; cfr. Leo I p. 45

173 saeviens Baehrens feruens ω flamma feruens ς funebris Buecheler quos furens Peiper

175 non uires ω corr. ς

179 labantem ς 181 expectet s. expectes ς

184 levat ς

195 metuet ω corr. ς Oct. et Nutr, om. ω addunt Bothe et Ritter

196 alta mon. Baehrens

197 lassa vel cassa Peiper

198 destituit ω corr. ς

207 fulsit ς (Verg. A. XI 490) sed cfr. 772

209—212 delet Richter

213 patiens t. obsequio c., alte Heinsius tandem Bentley

232 infaustam Heinsius ex Ov. her. VI 46

233 aeternae ω (Herc. 610 Med. 9; 464 Phaedr. 835 Oed. 393 ben. VII 31, 3) corr. ς alterna Bentley ex 388 Phaedr. 411 Thy. 25

234 boetes (ut saepius in glossis) ς frigido ω (Richter, De Seneca trag. auct. p. 41) corr. Bothe; possis frigido Arcturo (Bootes et Arcturus secernutur Amen. Arat. 1131)

237 quae ω corr. ς qua Viehbacher sodalis seminarii

238 typhoea ς

240 hic gr. ς

250—252, 249 posuit Richter, 250, 252, 251 Raddatz sodalis

249 Nero ins. Lipsius nero nisi diuo vel insidiuo ω genere insitivo Scaliger iste insitivus Gronov Nero insitivo Richter

252 et ς meis ς

254 uiolenti ς nova Peiper

259 misero Heinsius dira et dura ς

261 obl. iusti vel veri ς coniugii ς

262 illi Bothe illos Peiper

269 perdidit ς Romanorum in inscr. om. ς

273 sqq. omnes dimetri in ω modo fama ς

274 falso iactata f. fr. tot. credita p. Peiper

280 quo Heinsius quis Ritter

287 del. Raphelengius virgineus Heinsius (Tib. I 4, 14 Stat. Ach. I 765)

290 acri Gronov seuo ω euo ς eheu s. heu heu L. Mueller heu nos M. Mueller et nos Santoro ipso Galdi aevo s. metum Wilamowitz an albo?

291 uirtus q. vera pr. ς

295 expulerant ω corr. ς

294 et 295 post 303 Ussani, 302—303, 301, 297—300 Baehrens 297—301 delet Richter

298 grave nec proba Bothe

300 cruda lib. ς

301 est om. ς

305 tarquino ς

308 lacerosque ς

310 hoc ς aeque Heinsius

311 mains Grotius

314 placitos Heinsius

316 freta et Bentley

317 profecta ω corr. Avantius properata ς

325 udi Heinsius medii Damsté timidi ego

341 miseranda ς

343 feror Heinsius

348 rursusque ς

350 freta, set Buecheler fata et ω (Thy. 934)

351 tectis M. Mueller coll. Phaedr. 282 famulis Grotius

353 famuli dominae Baehrens

354 ardent ς

355 quam vix Heinsius trahentes ς

359 posteritas <atrox capiet> Peiper vix p. delevit Richter

360 tardaque ς semper credula credet Schroeder

361 pelago atque Ritter

377 impotens Heinsius ex Ag. 247; 593 dial. XI 3, 5; 16, 2 fall nimis Gruter f. modo Peiper f. diu Heinsius

379 grauis ς

384 pia Gronov

387 cursus ς solis—motus delet Delrio, v. 388 Ritter

388 noctis Bentley solis ω (Herc. Oet. 44) salis et Bothe (Ag. 561) siderum Flinck

391 qui sese nescit ω (Herm. XLVII, 1912. 197) corr. Scaliger totus Richter

392 it. est Leo tunc Richter adsit ς ades Grotius et Bentley

393/5 premas—generes Bentley

399 terris vel terrae Bothe terra ω terras r., mite et hum. Baehrens

407 concepta Baehrens suscepta Peiper secuta Buecheler experta Leo spectata M. Mueller Post mitis lacunam statuit Richter

408 sanum L. Mueller

410 graues ω corr. Gronov

411 vel cal. aut brevi Gronov

412 om. ς crate vel calamo aut (aut om. ς) levi ω crate, cervorum greges Heinsius vel posito (tereti Siegmund ex Phaedr. 45) vagas Peiper vol., turbidos forti canes Leo dec., vol. fronde disposito vafre Busche

414 vomere edit. Basil, a. 1541

416 interior ω corr. ς

421 sua Buecheler suis ω tecta, d. sua, dist. Damsté

422 appetit Hartman

424 et ς om. ω unde pollutae Gronov

428 sqq. Vincent. Bellov. spec. hist. IX 113 idem (Seneca) in Octavia: luxuria blanda pestis. victrix orbis immensas opes avaris manibus ut perdat rapit

438bb Sillaeque ω abscissum ς

441 Iusto ς

447 satis esse ω (Phoen. 354 Med. 126; 897 Oed. 970 Herc. Oet. 246) corr. L. Mueller, De re metr. 2 165

448 Ita vel Di facta Heinsius

449 ipse ς esse ω

454 libet ς

457 affert Ieremias de Montagnone (saec. XIII), del. Leo at eicit Richter

461 conspectus vel delectus Lipsius dispectus Ritter (Siegmund) respectus Buecheler suspectus Peiper despectum ut e. feriat? Wilamowitz destrictus Raphelengius des pectus ensi Summa

462 ultro ς

463 inuictus ω corr. Raphelengius (ffr. Med. 399)

465 sillam ω

467 absentum ω corr. ς

484 nutuique ς

486 cessit; sen. dist. Lipsius eq. accessit Gronov

487 uotis (uotum ς) atque iudicium patrum est ω corr. Lipsius votum est Avantius votum es Peiper senatus atque iudicium p. plebisque votis eq. ace. f. Richter

489 o. specie (sapientia ς) sacra ω iam sacra sp. Bothe tu s. sp. Avantius (cfr. Sen. Ag. 352/4) spiritu sacro Gruter tu sacro auspicio Heinsius o. prospere sacrum r. Leo

492 d. est, pressa-metus? M. Mueller

495 ciues ς uiros ω uices ς

497 mihi Gronov

500 domitor gentium ω corr. ς

501 semper ς paene Heinsius ipse Buecheler alios usque Damsté

503 non ] tunc ς tum Leo

507 sparsosque vel sparsitque ς

514 furoris M. Mueller

516 exhausit Bothe mersit Gronov sorbsit Heinsius pressit Ussani clausit M. Mueller lacunam statuit Peiper

517 saepe om. ς s. per caedem Heinsius v. caede perdentes Richter caede gaudentes sua Gemoll s. cedentes. suis conc. Rutgers sparsit Actiacos sinus conc. Buecheler miscuit gentes suis c. o. viribus. tandem aemulus Leo

522 non l. u. tegit: illic M. Mueller

533 impleuit ω corr. ς

538 clarus (Mommsen) fere est, -flammas, amor Leo clara est fide Damsté

541 insaciabili ω corr. ς

543 urgens ς

545 cedet ς

546 versus suspectus Richtero

553 recedet Bothe ni cedas Stuart ni credas M. Mueller

559 arcusque sacros ω corr. Buecheler arcuque sacro et Heinsius

562 iuuentae ς lusu ς sed vd. Phaedr. 205

—569 Senecae dant ω, Neroni ς per—oritur et qui truces m. f. Senecae esse vult M. Mueller

572 posset ω corr. ς

573 fidesque populi Heinsius pudorque Peiper sinet ς

574 prohibeor ς

576 fractis ς

577 sedeat Peiper furor ς (vd. ad 784)

581 vis Gronov prece Bentley

582 necare Lipsius

583 permittat ς

587 frangant ς

589 licet et Damsté

590 en ς et ipsa Baehrens et i. propria Peiper iam pridem et ipse vota Poppaeae moror Buecheler

591 mei, cui d. p. thalami d. Birt

592 proximis ς

Agrippina mater Neronis ω om. ς

600 est Buecheler et ω ut M. Mueller

602 uox ω corr. ς

608 nec odia nati sang. ext. meo erepta pelago posuit Bothe erepta pel. foeda vuln.—gravem nec odia nati sang. e. m. perempta ferro, saevit Peiper

611 matris Buecheler mortis ω memores mei Grotius (Sen. Herc. Oet. 1809 Herc. 298 Hor. c. III 11, 51 Prop. II 13, 40) motus sodalis

615 que om. ς

617 suum atque gnati Grolius nati ς nasci ω ulcisci ς tum. poenam Peiper ultorem Peiper

618 puto ς

625 armatae licet Bentley

628 cruenta aut cruenti ς

631 et destr. ac ς cfr. L. Mueller, De re metr. 2 p. 502

636 dedi ς

639 mecum occ. ς

642 manent ς

645 inf. nimis Bothe

653 vel mortem ς mortemve Peiper sine morte Baehrens

654 saevae ω corr. Avantius cogar ς

659 tandem Richter

661—668 choro dat ς socerum vel soror o ς

662 haec ς heu Lipsius ah Baehrens

677 diros M. Mueller

685 ω affigat corr. ς

688 infelix ω corr. Grotius nox ς

690 POPPAEAE ς

691 quodve ω corr. ς quoue ς

692 manant ς

696 et culpa Senecae (senectae ς, cfr. Stat. s. I 4, 52) trad. tueri conantur Ladek (et—c. S.—) et Birt Ilbergs Jahrb. XXVII, 1911, 360 adn. 1, qui nunc et culta sancte; et c. nuptae Gronov et c. sine te Ussani culpata Senecae Peiper contempta Senecae Leo et cultus, ecce Baehrens culpatus odio Busche et pulsa Senecae M. Mueller nec culta S. Bothe victum ς

701 que ς om. ω

704 omnia ς

706 ah mersam ς

715 atrae Peiper actis Bothe

716 vincta Bentley cuncta Damsté

722 nutrix ς

723 saevam ς

725 subducta ς

728 residi ς

731 pristinus ω corr. Avantius

732 irrumpit ω corr. ς tum ς rapidus ς meus Lipsius tr., meo Raphelengius

735 del. Peiper ossa Buecheler

736 vocem diu Leo v. intimam Damsté

737 perduxit ς

740 infestus ω corr. Gronov infectus Peiper insuetus M. Mueller intra aestus vigil Wilamowitz improbus labor Brakman

741 pariter arnus Heinsius

742 rogos ω corr. ς

744 laeta ς

746 desidia ς

748 augusta ς

752 tuo ς Lipsius

759 attonitos Baehrens, sed cfr. 785 Luc. VIII 591 Stat. Ach. I 613 Claud, app. XX 16

760 tu Gronov et ω en Baehrens i Heinsius

761 status Buecheler quies Baehrens decus M. Mueller metus ω (cfr. 724) quo servato monuit Gronov manet (emanet Ritter) vulgo mandat Heinsius suadet Peiper cedat Flinck moveat Albini

762 loquor et loquar ς

763 captos s. raptos Damsté narret ς

764 quem ς que ω

765 ferum ς

766 europam ς

772 daphne, danne al. ω fulsit ς cfr. 207

775 vincit Baehrens

777 Priamique Baehrens

779 ecquid Richter q. pectore portat ω corr. L. Mueller pectore quid p. Schmidt

780 miles exultat ω corr. Raphelengius et Bothe (Suet. Oth. VI 1 Tac. h. I 24)

783 cecidit ς

785 attonitas ς (Oed. 329 Luc. V 476)

786 favore Gronov perculsa Avantius (Sil. II 213)

787 et om. ς en Peiper

789 Cl. cives Peiper

791 face et uice ς

792 Hinc M. Mueller furor ω (cfr. 465) corr. ς

795 acre Lipsius ara ω

798 deducta vel seducta ς direpta Vuertheim

800 recipit ω corr. Delrio repetit Peiper ex Oed. 764

801 sopire ς (a)edem ς

802 dedat Grotius cedat Baehrens

803 uinctus ς

806 sqq. Chorus om. ω Dimetri praeter 812a et 817b in ω

809 quibus ς

811 laevi Lipsius laeso Bothe caesi Delrio

820 NERO. PRAEFECTVS ς

821 tantum nefas ω corr. ς

824 funesta et funera ς feros Busche tale quae virus t. Heinsius

825 sq. post 830 revocavit Richter

827 at Bothe favor Bentley

833 rictu Peiper ex Here. 691 turpique e. s. cumuletur fame Heinsius

842 post poenae Heinsius

843 nutui ς

846 pauc. haud die Hartman p. ducum Damasté

849 compressit! Peiper compressus? Buecheler compescere? Siegmund cur parcis? Bothe

850 metus ω corr. ς impio ω corr. ς

853 tantam ς (cfr. Ov. her. XIV 371 m. III 133) sanctara Delrio fetam Garrod

856 tuus. Stuart

858 Tua Buecheler Qua ω Quam ς Qua t. vostra ira Baehrens

859 expectabit ω explicabit ς corr. Avantius explicavit Richter spectabit iram Peiper

862 uictum ω corr. ς astringit ς

864 quid et cur ς

866 favor Baehrens

867 quis ω corr. ς

870 PRAEFECTVS et NERO om. ω add. Peiper

872 iam Heinsius tam ω premet Bothe

876 resideat ς tumor ς

877 sqq. Dimetri decurrunt interrupti monometris 913 tristis Erinys, 957 victima nati, 982

882 gnatos vel gratos ω corr. ς

887 Livi Delrio leuis ω

889 quam ς suae Wilamowitz (cfr. Thes. l. l. VI 305, 20)

890 saepta vel tuta Heinsius

895 possit et possis ς

898 atque Bothe domus ς

899 quoue ς

900 fortuna Avantius

901 pacta Flinck

902 et victa m.? sin Gronov

908 hec ς hac ω hac en Peiper hac est eius Damasté

916 redderet (reddet et reddat ς) edon ω corr. Baehrens

918 alata ς elata Peiper sublata Buecheler

920 sedemque Gronov

925 quisquam ω corr. ς

927 per quem vel quam ς uoluitur ς firmam et stabilem Parcam; casus Bothe stabilem <vitae cursum>, per quem Richter perquam c. Avantius semper c. M. Mueller

940 vulnera Gronov

944 est om. ς

948 texit ς

958 mittit ς

961 et 964 quibus ς

Post 962 lacunam statuit Richter

967 genitor, <perde tyrannum> Leo

968 dignum ut tali M. Mueller aut hic sorte aut 969 sors Heinsius

972 tandem Phariae ω (Ussani, Rivista di filol. XXXIII, 1905, p. 452) corr. Lipsius

973 leves aurae ς

974 aetherea ω corr. ς

976 ephigeniam ω

980 maurorum ω corr. Lipsius

982 superbum ς